Wiktionary:汉语发音表记
维基词典,自由的多语言词典
目录 |
[编辑] 国语/普通话
以下为根据汉语拼音而来的发音表记。详细请参考w:现代标准汉语#语音系统。
[编辑] 声母
-
发音方法\发音部位 双唇音 唇齿音 齿龈音 卷舌音 龈颚音 软颚音 塞音
(清音)不送气 ‹b›
ㄅ 玻‹d›
ㄉ 得‹g›
ㄍ 哥送气 ‹p›
ㄆ 坡‹t›
ㄊ 特‹k›
ㄎ 科塞擦音
(清音)不送气 ‹z›
ㄗ 资‹zh›
ㄓ 知‹j›
ㄐ 基送气 ‹c›
ㄘ 雌‹ch›
ㄔ 蚩‹q›
ㄑ 欺擦音(清音) ‹f›
ㄈ 佛‹s›
ㄙ 思‹sh›
ㄕ 诗‹x›
ㄒ 希‹h›
ㄏ 喝鼻音(浊音) ‹m›
ㄇ 摸‹n›
ㄋ 讷边音(浊音) ‹l›
ㄌ 勒通音(浊音) ‹r›
ㄖ 日
[编辑] 韵母
-
开口呼 齐齿呼 合口呼 撮口呼 单元音韵母 ‹-i›
(无) 之、资的韵母‹i›
丨 衣‹u›
ㄨ 乌‹ü›
ㄩ 迂‹a›
ㄚ 啊‹ia›
丨ㄚ 呀‹ua›
ㄨㄚ 蛙‹o›
ㄛ 喔‹uo›
ㄨㄛ 窝‹e›
ㄜ 鹅‹ê›
ㄝ 欸‹ie›
丨ㄝ 耶‹üe›
ㄩㄝ 约‹er›
ㄦ 儿复元音韵母 ‹ai›
ㄞ 哀‹uai›
ㄨㄞ 歪‹ei›
ㄟ 欸‹u(e)i›
ㄨㄟ 威‹ao›
ㄠ 熬‹iao›
丨ㄠ 腰‹ou›
ㄡ 欧‹iou›
丨ㄡ 优带鼻音韵母 ‹an›
ㄢ 安‹ian›
丨ㄢ 烟‹uan›
ㄨㄢ 弯‹üan›
ㄩㄢ 冤‹en›
ㄣ 恩‹in›
丨ㄣ 因‹u(e)n›
ㄨㄣ 温‹ün›
ㄩㄣ 晕‹ang›
ㄤ 昂‹iang›
丨ㄤ 央‹uang›
ㄨㄤ 汪‹eng›
ㄥ 亨的韵母‹ing›
丨ㄥ 英‹ueng/ong›
ㄨㄥ 翁同‹iong› ‹ong›
ㄨㄥ 轰的韵母‹iong›
ㄩㄥ 庸
[编辑] 粤语
[编辑] 粤语拼音对照表
[编辑] 声母
| IPA | 宽式IPA | 黄锡凌 | 广州 | 教院 | 粤拼 | 耶鲁 | 刘锡祥 | Meyer-Wempe | 越语式 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 波 | [p] | [b] | b | b | b | b | b | b | p | b |
| 婆 | [pʰ] | [p] | p | p | p | p | p | p | p' | p |
| 摸 | [m] | [m] | m | m | m | m | m | m | m | m |
| 科 | [f] | [f] | f | f | f | f | f | f | f | f |
| 多 | [t] | [d] | d | d | d | d | d | d | t | t |
| 拖 | [tʰ] | [t] | t | t | t | t | t | t | t' | th |
| 挪 | [n] | [n] | n | n | n | n | n | n | n | n |
| 罗 | [l] | [l] | l | l | l | l | l | l | l | l |
| 哥 | [k] | [g] | g | g | g | g | g | g | k | k |
| 卡 | [kʰ] | [k] | k | k | k | k | k | k | k' | kh |
| 我 | [ŋ] | [ŋ] | ng | ng | ng | ng | ng | ng | ng | ng |
| 何 | [h] | [h] | h | h | h | h | h | h | h | h |
| 左 | [t͡s] | [d͡z] | dz | z | dz | z | j | j | ts | ch |
| 知 | [t͡ɕ] | [d͡z] | dz | j | dz | z | j | j | ch | ch |
| 初 | [t͡sʰ] | [t͡s] | ts | c | ts | c | ch | ch | ts' | ts |
| 雌 | [t͡ɕʰ] | [t͡s] | ts | q | ts | c | ch | ch | ch' | ts |
| 梳 | [s] | [s] | s | s | s | s | s | s | s | s |
| 思 | [ɕ] | [s] | s | x | s | s | s | s | sh | s |
| 姑 | [kʷ] | [gw] | gw | gu | gw | gw | gw | gw | kw | gw |
| 箍 | [kʷʰ] | [kw] | kw | ku | kw | kw | kw | kw | k'w | kw |
| 也 | [j] | [j] | y | y | j | j | y | y | y/i | d |
| 华 | [w] | [w] | w | w | w | w | w | w | w/oo | w |
[编辑] 韵母
| IPA | 宽式IPA | 黄锡凌 | 广州 | 教院 | 粤拼 | 耶鲁 | 刘锡祥 | Meyer-Wempe | 越语式 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 呀 | [ɑː] | [a] | aa | a | aa | aa | a | a | a | a |
| 挨 | [ɑːi] | [ai] | aai | ai | aai | aai | aai | aai | aai | ai |
| 拗 | [ɑːu] | [au] | aau | ao | aau | aau | aau | aau | aau | ao |
| (监) | [ɑːm] | [am] | aam | am | aam | aam | aam | aam | aam | am |
| 晏 | [ɑːn] | [an] | aan | an | aan | aan | aan | aan | aan | an |
| 罂 | [ɑːŋ] | [aŋ] | aang | ang | aang | aang | aang | aang | aang | ang |
| 鸭 | [ɑːp] | [ap] | aap | ab | aap | aap | aap | aap | aap | ap |
| 押 | [ɑːt] | [at] | aat | ad | aat | aat | aat | aat | aat | at |
| (客) | [ɑːk] | [ak] | aak | ag | aak | aak | aak | aak | aak | ac |
| 矮 | [ɐi] | [ɐi] | ai | ei | ai | ai | ai | ai | ai | ây |
| 欧 | [ɐu] | [ɐu] | au | eo | au | au | au | au | au | âu |
| 庵 | [ɐm] | [ɐm] | am | em | am | am | am | am | am/om | âm |
| (恩) | [ɐn] | [ɐn] | an | en | an | an | an | an | an | anh |
| 莺 | [ɐŋ] | [ɐŋ] | ang | eng | ang | ang | ang | ang | ang | ǎng |
| (急) | [ɐp] | [ɐp] | ap | eb | ap | ap | ap | ap | ap/op | ǎp |
| (不) | [ɐt] | [ɐt] | at | ed | at | at | at | at | at | ach |
| (德) | [ɐk] | [ɐk] | ak | eg | ak | ak | ak | ak | ak | ǎc |
| 诶 | [ɛː] | [ɛ] | e | é | e | e | e | e | e | e |
| (非) | [ei] | [ei] | ei | éi | ei | ei | ei | ei | ei | i |
| (掉)* | [ɛːu] | eu | eu | |||||||
| (舔)* | [ɛːm] | em | em | |||||||
| (镜) | [ɛːŋ] | [ɛŋ] | eng | éng | eng | eng | eng | eng | eng | eng |
| (夹)* | [ɛːp] | ep | ep | |||||||
| (尺) | [ɛːk] | [ɛk] | ek | ég | ek | ek | ek | ek | ek | ec |
| 衣 | [iː] | [i] | i | i | i | i | i | i | i | ia |
| 妖 | [iːu] | [iu] | iu | iu | iu | iu | iu | iu | iu | iu |
| 淹 | [iːm] | [im] | im | im | im | im | im | im | im | im |
| 烟 | [iːn] | [in] | in | in | in | in | in | in | in | in |
| 英 | [ɪŋ] | [iŋ] | ing | ing | ing | ing | ing | ing | ing | ing |
| 叶 | [iːp] | [ip] | ip | ib | ip | ip | ip | ip | ip | ip |
| 热 | [iːt] | [it] | it | id | it | it | it | it | it | it |
| 益 | [ɪk] | [ik] | ik | ig | ik | ik | ik | ik | ik | ic |
| 柯 | [ɔː] | [ɔ] | o | o | o | o | o | oh | oh | o |
| 哀 | [ɔːi] | [ɔi] | oi | oi | oi | oi | oi | oi | oi | oi |
| 奥 | [ou] | [ou] | ou | ou | ou | ou | ou | o | o | u |
| 安 | [ɔːn] | [ɔn] | on | on | on | on | on | on | on | on |
| (康) | [ɔːŋ] | [ɔŋ] | ong | ong | ong | ong | ong | ong | ong | oong |
| (渴) | [ɔːt] | [ɔt] | ot | od | ot | ot | ot | ot | ot | ot |
| 恶 | [ɔːk] | [ɔk] | ok | og | ok | ok | ok | ok | ok | oot |
| 乌 | [uː] | [u] | u | u | u | u | u | oo | oo | ua |
| 煨 | [uːi] | [ui] | ui | ui | ui | ui | ui | ooi | ooi | ui |
| 碗 | [uːn] | [un] | un | un | un | un | un | oon | oon | un |
| 瓮 | [ʊŋ] | [uŋ] | ung | ung | ung | ung | ung | ung | ung | ung |
| 活 | [uːt] | [ut] | ut | ud | ut | ut | ut | oot | oot | ut |
| 屋 | [ʊk] | [uk] | uk | ug | uk | uk | uk | uk | uk | uc |
| 靴 | [œː] | [œ] | eu | ê | oe | oe | eu | euh | oeh | uêa |
| (香) | [œːŋ] | [œŋ] | eung | êng | oeng | oeng | eung | eung | eung | uơng |
| (约) | [œːk] | [œk] | euk | êg | oek | oek | euk | euk | euk | uơc |
| (去) | [ɵy] | [œy] | eue | êu | oey | eoi | eui | ui | ui | uâi |
| (春) | [ɵn] | [œn] | eun | ên | oen | eon | un | un | un | uânh |
| (律) | [ɵt] | [œt] | eut | êd | oet | eot | ut | ut | ut | uâch |
| 于 | [yː] | [y] | ue | ü | y | yu | yu | ue | ue | uya |
| 冤 | [yːn] | [yn] | uen | ün | yn | yun | yun | uen | uen | uyn |
| 月 | [yːt] | [yt] | uet | üd | yt | yut | yut | uet | uet | uyt |
| 唔 | [m̩] | [m̩] | m | m | m | m | m | m | m | uhm |
| 五 | [ŋ̩] | [ŋ̩] | ng | ng | ng | ng | ng | ng | ng | uhm |
- *:口语变异
- 黄锡凌罗马拼音 euue 省略成 eue, 广州话拼音方案 êü 省略成 êu
- 在广州话拼音方案,声母 j, q, x 是用来拼写 i, ü 韵之用,另外 ü 行的韵母用来拼 j, q, x 时,省略两点
[编辑] 声调
下表的平、上、去声以 “a” 音为例,入声以 “at” 音为例。
| IPA | 宽式IPA | 黄锡凌 | 广州 | 教院 | 粤拼 | 耶鲁 | 刘锡祥 | Meyer-Wempe | 越语式 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 阴平,53 | ˥˧ | ˈa | ˈa | 1 | 1 | 1 | à | 1 | a | á |
| 高平,55 | ˥˥ | ˈa | ˈa | 1 | 1 | 1 | ā | 10 | a | |
| 阴上,35 | ˧˥ | ˊa | ˊa | 2 | 2 | 2 | á | 2 | á | ã |
| 阴去,33 | ˧˧ | ˉa | ˉa | 3 | 3 | 3 | a | 3 | à | a |
| 阳平,21或11 | ˨˩ 或 ˩˩ | ˌa | ˌa | 4 | 4 | 4 | àh | 4 | ā | à |
| 阳上,13或23 | ˩˧ 或 ˨˧ | ˏa | ˏa | 5 | 5 | 5 | áh | 5 | ǎ | ạ |
| 阳去,22 | ˨˨ | ˍa | ˍa | 6 | 6 | 6 | ah | 6 | â | à |
| 阴入,5 | ˥ | ˈat | ˈat | 1 | 7或1 | 1 | āt | 1 | at | á |
| 中入,3 | ˧ | ˉat | ˉat | 3 | 8或3 | 3 | at | 3 | àt | a |
| 阳入,2 | ˨ | ˍat | ˍat | 6 | 9或6 | 6 | aht | 6 | ât | à |
[编辑] 闽南语
[编辑] 闽南语白话字
[编辑] 声母
| 塞音及塞擦音 | 鼻音 | 擦音 | 边音 | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 清音 | 浊音 | |||||
| 不送气 | 送气 | |||||
| 唇音 | p 边 |
ph 颇 |
b 文 |
m 毛 |
||
| 舌音 | t 地 |
th 他 |
n 耐 |
l 柳 |
||
| 齿音 | ch 曾 |
chh 出 |
j 入 |
s 时 |
||
| 牙音 | k 求 |
kh 去 |
g 语 |
ng 雅 |
||
| 喉音 | h 喜 |
|||||
[编辑] 元音
| 前元音 | 央元音 | 后元音 | |
|---|---|---|---|
| 高元音 | i | u | |
| 中元音 | e | o | o· |
| 低元音 | a |
[编辑] 声调
(以a为标注范例)
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 阴平 | 阴上 | 阴去 | 阴入 | 阳平 | 阳上 | 阳去 | 阳入 |
| a | á | à | a+入声韵尾 | â | ā | ā | a̍+入声韵尾 |
[编辑] 备注
- 七声调区,第6声(阳上)并入第7声(阳去),是为声韵学上“浊上变去”。
- 第4、8声为入声。
- 入声韵尾:有 -p、-t、-k、-h 四种。 喉塞音韵尾 -h 仅会出现于白读。
[编辑] 客家话
[编辑] 客家话拼音方案
[编辑] 字母
拼音采用拉丁字母,其中r、w不用来拼写梅县客家话。ê 是字母 e 的变体,用以代表
。
[编辑] 声母
声母总数为19个。不以辅音为首的音节,称为零声母。列表如下:
| b 波 | p 婆 | m 摸 | f 火 | v 窝 |
| d 多 | t 拖 | n 挪 | l 罗 | |
| g 哥 | k 科 | ng 我 | h 河 | |
| j 挤 | q 妻 | x 西 | ||
| z 资 | c 雌 | s 思 |
资 zi1、雌 ci1、思 si1 等字的韵母用 i
。
[编辑] 韵母
韵母总数为74个。列表如下:
| i 资 | i 衣 | u 姑 |
| a 阿 | ia 也 | ua 挂 |
| o 哦 | io 哟 | uo 过 |
| ê 这 | iê (撒) | uê 秽 |
| ai 挨 | iai 椰 | uai 怪 |
| oi 哀 | ||
| au 凹 | iau 腰 | |
| êu 欧 | ||
| iu 有 | ||
| iui 锐 | ui 贵 | |
| am 庵 | iam 淹 | |
| êm 砧 | ||
| em 针 | im 阴 | |
| an 班 | ian 烟 | uan 关 |
| on 安 | ion 阮 | uon 管 |
| ên 恩 | iên 边 | uên 耿 |
| en 真 | in 因 | |
| iun 允 | un 敦 | |
| ang 冷 | iang 影 | uang 矿 |
| ong 江 | iong 央 | uong 光 |
| iung 雍 | ung 工 | |
| ab 鸭 | iab 叶 | |
| êb 粒 | ||
| eb 汁 | ib 邑 | |
| ad 八 | iad 乙 | uad 刮 |
| od 遏 | ||
| êd 北 | iêd 鳖 | uêd 国 |
| ed 质 | id 一 | |
| iud 郁 | ud 骨 | |
| ag 扼 | iag 锡 | uag □ |
| og 恶 | iog 约 | uog 郭 |
| iug 育 | ug 督 | |
| m 唔 | n 五 |
i 行的韵母,前面没有声母的时候,写成 yi、ya、yo、yê、yai、yau、yu、yui、yam、yim、yan、yin、yun、yang、yong、yung、yab、yib、yad、yid、yud、yag、yog、yug。
[编辑] 声调
| 调类 | 阴平 | 阳平 | 上声 | 去声 | 阴入 | 阳入 |
| 调号 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 调值 | 44 | 11 | 31 | 52 | 11 | 55 |
| fu1 | fu2 | fu3 | fu4 | fug5 | fug6 | |
| 例字 | 夫 | 扶 | 府 | 富 | 福 | 服 |