χρόνος
外观
古希臘語
[编辑]詞源
[编辑]源頭未知。可能與κορμός (kormós) ← 原始印歐語 *(s)ker-有關。
發音
[编辑]- (公元前5世紀,阿提卡) 國際音標(幫助): /kʰró.nos/
- (公元1世紀,埃及) 國際音標(幫助): /ˈkʰro.nos/
- (公元4世紀,通用) 國際音標(幫助): /ˈxro.nos/
- (公元10世紀,拜占庭) 國際音標(幫助): /ˈxro.nos/
- (公元15世紀,君士坦丁堡) 國際音標(幫助): /ˈxro.nos/
名詞
[编辑]χρόνος (khrónos) 陽 (屬格 χρόνου); 二類變格
屈折
[编辑]| 格 / # | 單數 | 雙數 | 複數 | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 主格 | ὁ χρόνος ho khrónos |
τὼ χρόνω tṑ khrónō |
οἱ χρόνοι hoi khrónoi | ||||||||||
| 屬格 | τοῦ χρόνου toû khrónou |
τοῖν χρόνοιν toîn khrónoin |
τῶν χρόνων tôn khrónōn | ||||||||||
| 與格 | τῷ χρόνῳ tôi khrónōi |
τοῖν χρόνοιν toîn khrónoin |
τοῖς χρόνοις toîs khrónois | ||||||||||
| 賓格 | τὸν χρόνον tòn khrónon |
τὼ χρόνω tṑ khrónō |
τοὺς χρόνους toùs khrónous | ||||||||||
| 呼格 | χρόνε khróne |
χρόνω khrónō |
χρόνοι khrónoi | ||||||||||
| 注意: |
| ||||||||||||
近義詞
[编辑]- καιρός (kairós)
派生詞
[编辑]- ἀνισόχρονος (anisókhronos)
- ἀνομοιόχρονος (anomoiókhronos)
- αὐτόχρονος (autókhronos)
- ἄχρονος (ákhronos)
- βαιόχρονος (baiókhronos)
- δίχρονος (díkhronos)
- ἔγχρονος (énkhronos)
- ἑξάχρονος (hexákhronos)
- ἑπτάχρονος (heptákhronos)
- ἑτερόχρονος (heterókhronos)
- ἰσόχρονος (isókhronos)
- μετάχρονος (metákhronos)
- μονόχρονος (monókhronos)
- ὀκτάχρονος (oktákhronos)
- ὁλόχρονος (holókhronos)
- ὁμοιόχρονος (homoiókhronos)
- ὁμόχρονος (homókhronos)
- πεντάχρονος (pentákhronos)
- πολυχρονικός (polukhronikós)
- πρόχρονος (prókhronos)
- πρωτόχρονος (prōtókhronos)
- σύγχρονος (súnkhronos)
- τετράχρονος (tetrákhronos)
- τρίχρονος (tríkhronos)
- ὑπέρχρονος (hupérkhronos)
- ὑπόχρονος (hupókhronos)
- ὑστερόχρονος (husterókhronos)
- χρόνιος (khrónios)
派生語彙
[编辑]- 希臘語:χρόνος 陽 (chrónos) (古典借詞)
- → 加泰羅尼亞語:crono-
- → 捷克語:chrono-
- → 英語:chrono-
- → 法語:chrono-
- → 愛爾蘭語:cróna-
- → 意大利語:crono-
- → 葡萄牙語:crono-
- → 西班牙語:crono-
參考資料
[编辑]- “χρόνος”, in Liddell & Scott (1940), A Greek–English Lexicon, Oxford: Clarendon Press
- “χρόνος”, in Liddell & Scott (1889), An Intermediate Greek–English Lexicon, New York: Harper & Brothers
- “χρόνος”, in Autenrieth, Georg (1891), A Homeric Dictionary for Schools and Colleges, New York: Harper and Brothers
- Bailly, Anatole (1935), Le Grand Bailly: Dictionnaire grec-français, Paris: Hachette
- Bauer, Walter et al. (2001),A Greek–English Lexicon of the New Testament and Other Early Christian Literature,第3版,芝加哥:芝加哥大學出版社
- χρόνος in Cunliffe, Richard J. (1924), A Lexicon of the Homeric Dialect: Expanded Edition, Norman: University of Oklahoma Press, published 1963
- “χρόνος”, in Slater, William J. (1969), Lexicon to Pindar, Berlin: Walter de Gruyter
- G5550, Strong, James (1979),Strong’s Exhaustive Concordance to the Bible
- Woodhouse, S. C. (1910), English–Greek Dictionary: A Vocabulary of the Attic Language[1], London: Routledge & Kegan Paul Limited.
希臘語
[编辑]其他寫法
[编辑]- χρονιά 陰 (chroniá)
詞源
[编辑]發音
[编辑]名詞
[编辑]χρόνος (chrónos) 陽 (複數 χρόνοι) (第二中性複數:χρόνια (chrónia))
- (抽象概念) 時間 (無複數)
- Ο χρόνος φεύγει και δεν ξαναγυρνά.
- O chrónos févgei kai den xanagyrná.
- 時光一逝永不回。
- 時期,時段,時代
- 年
- Χρόνια πολλά
- Chrónia pollá
- 節日時的問候語
- (字面意思是「許多年」)
- (語法) 時態
- 冊
變格
[编辑]| 單數 | 複數 | |
|---|---|---|
| 主格 | χρόνος (chrónos) | χρόνοι (chrónoi) |
| 屬格 | χρόνου (chrónou) | χρόνων (chrónon) |
| 賓格 | χρόνο (chróno) | χρόνους (chrónous) |
| 呼格 | χρόνε (chróne) | χρόνοι (chrónoi) |
表示“年齡”時,口語複數屬格也作 χρονών、χρονώ;第二中性複數:χρόνια (chrónia)
近義詞
[编辑]- (時間): καιρός 陽 (kairós)
派生詞
[编辑]- εκτός τόπου και χρόνου (ektós tópou kai chrónou)
- εν ευθέτω χρόνω (en efthéto chróno,“將來某時”) (ἐν εὐθέτῳ χρόνῳ) (正式)
- ευτυχισμένος ο καινούριος χρόνος (eftychisménos o kainoúrios chrónos,“新年快樂”)
- και του χρόνου! (kai tou chrónou!,“(祝願)明年也!”)
- κακό χρόνο να ’χεις (kakó chróno na ’cheis,咒罵語) 〈口〉
- μας άφησε χρόνους (mas áfise chrónous,“他/她去世了”) (非正式)
- Μέσος χρόνος Γκρίνουιτς 陽 (Mésos chrónos Gkrínouits,“格林威治平均時間”)
- ο χρόνος είναι χρήμα (o chrónos eínai chríma,“時間就是金錢”)
- πάει ένας χρόνος (páei énas chrónos,“一年前”)
- πάνω στο χρόνο (páno sto chróno,“在年終”)
- προϊόντος του χρόνου (proïóntos tou chrónou,“久而久之”) (προϊόντος τοῦ χρόνου)
- συν τω χρόνω (syn to chróno,“遲早,將來”) (σὺν τῷ χρόνῳ) (正式)
- του χρόνου (tou chrónou,“明年”)
- χρόνια και ζαμάνια (chrónia kai zamánia,“長久,多年來”)
- χρόνια πολλά (chrónia pollá,“生日快樂”)
- χρόνιος (chrónios,“長期的,永恆的,慢性(病)的”)
- χρόνου φείδου (chrónou feídou,“不要浪費時間”) (古諺)
相關詞彙
[编辑]- αχρόνιαστος (achróniastos,“活不過一年的”)
- αχρονικός (achronikós,“不受時間限制的,永恆的”)
- αχρόνιστος (achrónistos,“未滿一歲的,未滿一年的”)
- άχρονος (áchronos,“不受時間限制的,永恆的”)
- χρονιά 陰 (chroniá,“一年”)
- χρονιάρης (chroniáris,“每年慶祝一次的;一歲的”) (非正式)
- χρονιάρικος (chroniárikos,“一年的,一歲的”) (非正式)
- χρονιάτικος (chroniátikos,“整年的”) (非正式)
- χρονίζω (chronízo,“滿一年;延遲,拖延,費時”)
- χρονικός (chronikós,“時間的”)
- χρόνιος (chrónios,“長期的,慢性(病)的”)
- χρονισμός (chronismós,“計時”) 〈新〉
複合詞:
相關詞
- αναχρονισμός 陽 (anachronismós,“不合時宜,過時,落後”)
- αναχρονιστικός (anachronistikós,“不合時宜的,過時的”)
- του αντίχρονου / αντιχρόνου (antichrónou,“兩年後”) 〈口〉
- αρχιχρονιά 陰 (archichroniá,“元旦”) 〈口〉
- ασυγχρόνιστος (asynchrónistos,“不同步的”)
- ασύγχρονος (asýnchronos,“異步的”)
- αχρονολόγητος (achronológitos,“未註明日期的”)
- βραχυχρόνιος (vrachychrónios,“短暫的”)
- βραχύχρονος (vrachýchronos,“短(元音)的”) (語法、語音學)
- δεκαεννιάχρονος (dekaenniáchronos,“19年的”)
- δεκαεξάχρονος (dekaexáchronos,“16年的”) (參見:χρονος)
- δεκάχρονος (dekáchronos,“10年的”)
- διαχρονία 陰 (diachronía,“歷時性”) (語言學)
- διαχρονικός (diachronikós,“歷時性的”)
- διαχρονικότητα 陰 (diachronikótita,“具有歷時性”)
- διχρονίτικος (dichronítikos,“兩年的”) 〈口〉
- δίχρονος (díchronos,“兩年的,兩歲的;兩個音節的”) (參見:χρονος)
- εκατοχρονίτης 陽 (ekatochronítis,“百歲老人”) 〈口〉
- εκατοχρονίτικος (ekatochronítikos,“百歲的”)
- εκσυγχρονίζω (eksynchronízo,“使現代化”)
- εκσυγχρονισμός 陽 (eksynchronismós,“現代化”)
- εκσυγχρονιστής 陽 (eksynchronistís,“現代化者”)
- εκσυγχρονιστικός (eksynchronistikós,“現代化的”)
- ετεροχρονίζω (eterochronízo,“推遲,延緩”)
- ετεροχρονισμένος (eterochronisménos,“推遲的”,分詞)
- ετεροχρονισμός 陽 (eterochronismós,“推遲,延緩”)
- ετερόχρονος (eteróchronos,“推遲的”)
- ημίχρονο 中 (imíchrono,“半場”)
- ισόχρονος (isóchronos,“時間相同的”)
- κοψοχρονιά (kopsochroniá,“以低價”)
- μακροχρόνιος (makrochrónios,“長期的”)
- μακρόχρονος (makróchronos,“長(元音)的”) (語法、語音學)
- μεσοχρονίς (mesochronís,“在年中”) 〈口〉
- μεταχρονολόγηση 陰 (metachronológisi,“填遲日期”)
- μεταχρονολογώ (metachronologó,“填遲日期”)
- μονόχρονος (monóchronos,“單音節的”) 〈罕〉
- ολιγόχρονος (oligóchronos,“短暫的,短期的”)
- ολοχρονίς (olochronís,“全年;連續不斷”,副詞) 〈口〉
- του παραχρόνου (parachrónou,“兩年後”) (俗語)
- πολυχρονεμένος (polychroneménos,“祝你長壽”) 〈旧/口〉
- πολυχρόνιο 中 (polychrónio,“祈禱長壽”) 〈旧〉
- πολύχρονος (polýchronos,“長期的,多年的”)
- προτερόχρονος (proteróchronos,“先前的,較早的”)
- προχρονολόγηση 陰 (prochronológisi)
- προχρονολογώ (prochronologó,“填早日期”)
- Πρωτοχρονιά 陰 (Protochroniá,“元旦”)
- πρωτοχρονιάτικος (protochroniátikos,“元旦的”)
- συγχρονία 陰 (synchronía,“共時性”) (語言學)
- συγχρονίζω (synchronízo,“使共時,使同步”)
- συγχρονικός (synchronikós,“共時的”) (語言學、歷史學)
- συγχρονικότητα 陰 (synchronikótita,“同步性”)
- συγχρονισμός 陽 (synchronismós,“同步”)
- συγχρονιστικός (synchronistikós,“同步的”)
- σύγχρονος (sýnchronos,“現代的;當代的;同步的”)
- ταυτόχρονος (taftóchronos,“同時的”)
- ταυτοχρόνως (taftochrónos,“同時”)
- υπερσύγχρονος (ypersýnchronos,“最先進的”)
- υστερόχρονος (ysteróchronos,“後來的,後面的”)
- χιλιοχρονίτης 陽 (chiliochronítis,“一千歲的人”) 〈口〉
- χιλιοχρονίτικος (chiliochronítikos,“一千歲的”)
- χιλιόχρονος (chilióchronos,“千年的,一千歲的”)
- χρονοβόρος (chronovóros,“耗時的,費時的”)
- χρονικογράφος 陽 (chronikográfos,“編年史家”)
- χρονικοϋποθετικός (chronikoÿpothetikós,“時間條件句”) (語法)
- χρονογράφημα 中 (chronográfima,“幽默諷刺專欄”)
- χρονογραφία 陰 (chronografía,“紀事”)
- χρονογραφικός (chronografikós,“編年史的;按時間順序的”)
- χρονογράφος 陽 (chronográfos,“編年史家;專欄作家”)
- χρονογραφώ (chronografó,“寫幽默諷刺專欄”)
- χρονοδιάγραμμα 中 (chronodiágramma,“時間表”)
- χρονοδιακόπτης 陽 (chronodiakóptis,“定時開關”)
- χρονοεπίδομα 中 (chronoepídoma,“工齡津貼”)
- χρονολόγηση 陰 (chronológisi,“測定年代”)
- χρονολογία 陰 (chronología,“年表;時間順序”)
- χρονολογικός (chronologikós,“按時間順序的”)
- χρονολόγιο 中 (chronológio)
- χρονολογώ (chronologó,“測定年代;追溯到”)
- χρονομεριστικός (chronomeristikós,“分時的”)
- χρονομέτρης 陽 (chronométris,“計時員”)
- χρονομέτρηση 陰 (chronométrisi,“計時”)
- χρονομετρικός (chronometrikós,“計時的”)
- χρονομετρώ (chronometró,“計時”)
- χρονόμετρο 中 (chronómetro,“精密時計;節拍器”)
- χρονοντούλαπο 中 (chronontoúlapo)
- χρονοτριβή 陰 (chronotriví,“拖延,耽擱”)
- χρονοτριβώ (chronotrivó,“拖延,耽擱”)
- χρονοχρέωση 陰 (chronochréosi,“計時收費”)
- χωρόχρονος 陽/χωροχρόνος (chorochrónos,“時空”)
- χωροχρονικός (chorochronikós,“時空的”)